
PAMİR NOTLARI -I-
“ISSIZLIĞIN ORTASINDA…”
İnsan, Pamirlerin ıssız yollarında pedal çevirirken, bugüne dek gördüğü dünyanın sınırlarından gittikçe uzaklaştığını hissediyor.
Çevrede canlı bir hayat belirtisi neredeyse yok, iki yanda yükselen heybetli dağların dışında ne bir ağaç ne bir kuş. Sadece yerde biten kıraç dikenli otlar.
Dağlar gökyüzünün altında ağır bir sessizlikle yükseliyor. Yalçın, engin ve de karlı.
Yüksek irtifadayız. Dağları kendine mesken edinenler iyi bilir: 3000 metreden sonra bedenin tüm çalışma biçimi değişir.
Seyrek hava, oksijen azlığı kısa bir yokuşu bile soluk soluğa bir mücadeleye dönüştürür. Nefes alışı hızlanır, nabız yükselir. Kaslar daha erken yorulur. Birkaç yüz metrelik yükseliş bile kasların gücünü tüketmeye yeter.
İşte böyle bir coğrafyanın içinde soluk almaya, pedal çevirmeye çalışıyoruz.
Bisikletin üzerinde ilerlerken yolun çetinliği kendini açıkça hissettiriyor. Tırtıklı ve bitmek bilmeyen bir zemin, yanlarda gevşek kum ve çakıl; hiçbir yere kaçış yok, yol adeta seni tutup bırakmıyor ve yokuş aşağı inerken bile tekerler akmıyor, parmaklar hep fren kolunda.
Uzun tırmanışlar ise yüksek bir sabır istiyor ve rüzgâr hep bildiğimiz gibi, sürekli karşıdan geliyor. Buna bir de serin ve kuru havayı eklediğimizde, yüksekliğin etkisi daha da belirgin oluyor. Yolun sonunda görünen bir geçit, saatler boyunca pedal çevirmeyi gerektirebiliyor.
Bu zorlu coğrafyada ekip arkadaşlarının varlığı size ayrı bir motivasyon katıyor.
Aynı yolu paylaşan insanlar birbirlerinin temposunu kontrol ederler. Birinin yorgunluğu grubun kararlarını etkiler. Ekip olmanın zorlukları bu noktalarda başlar. Bir mola gerektiğinde yol kenarında birlikte durulur. Birkaç kelime bazen uzun bir konuşmadan daha demli bir sohbet oluverir. İnsan, yanında ilerleyen arkadaşının da aynı seyrek havayı soluduğunu, aynı meşakkati çektiğini bilir.
Pamirlerde ekip olmak, belirlenen rotada birbirinden bağımsız ilerleyen kişilerden daha farklı bir deneyim katıyor insana.
Kimi zaman önde giden arkadaşın arkasından pedal çeviriyorsun. Kimi zaman geride kalanı bekliyorsun. Bir noktada herkes kendi gücüyle ilerliyor ve sonra bir virajda, bir köşede, bir tepede yeniden aynı çizgide buluşuluyor. Yolun çetinliği herkesin yüzünde ve belleğinde.
Bir süre sonra dışarıdaki enginlik insanın içine yerleşiyor.
Geride kendi başına kaldığında konuşacak kimse yok. Yakında bir ev görünmüyor. Yolun kenarında alışageldiğimiz hayatın işaretleri bulunmuyor. Önünde uzanan yol ile başının üzerindeki gökyüzü arasında kendine ait bir dünya oluşuyor.
İşte başka bir dünyada pedal çeviriyormuş hissi bu noktalarda daha belirgin hale geliyor.
Mars gezegeninde pedal çeviriyorsun sanki.
Yüksek irtifanın seyrek havası ciğerleri zorladıkça dağların büyüklüğü insanın varlığını küçültüyor. Yolun uzunluğu sabrı son raddesine kadar getirse de tekerler dönmeye devam ediyor.
İçindeki sessizlik zihnine bir kez yerleşti mi daha sakin ve dingin bir şekilde pedalları çeviriyorsun.
Zihnin içindeki o arı kovanı boşalıp gitmiş. Tüm dikkat, birkaç metre önündeki yolda. Nefesin, bisikletin manevrasını ve zeminin değişken yapısını birbirine bağlıyor. Geçidin zirvesine yaklaştıkça insan fiziksel ve mental sınırlarını daha açık bir biçimde görüyor.
Sonra bir an geliyor.
Yol artık yükselmeyi bırakıyor.
Önünde Pamirlerin genişliği açılıyor.
Aşağıda geride bıraktığın yolu ince bir çizgi gibi görüyorsun.
Yanında ekip arkadaşların. Yorgunluk yüzlerde ve derin derin çekilen solukta. Bisikletler toz toprak içinde. Kimse uzun cümleler kurmaya ihtiyaç duymuyor.
Çünkü o yolun ne kadar zor olduğunu birlikte yaşıyorsunuz.
Pamirlerin ıssız yollarında, varılan bir hedeften çok parkurun kendisi insanın belleğine kazınıyor. Seyrek havada arka arkaya alınan nefesler, uzun tırmanışta çevrilen pedallar ve ekip arkadaşlarıyla paylaşılan mola anları bu zorlu yolculuğun ayrılmaz parçasına dönüşüyor.
Binlerce kilometre uzakta, dünyanın yüksek geçitlerinden birinde bisikletinin üzerinde ilerlerken insan başka bir coğrafyanın içine giriyor.
Bir süre sonra dışarıdaki sessizlik iç dünyana karışıyor.
Ve yol devam ediyor!...
